Տնտեսական

OIL:  BRENT - 42.87+1.32 WTI - 41.46+2.09
COMEX:  GOLD - 1921.80+0.94 SILVER - 25.18+2.44
COMEX:  PLATINUM - 882.50+2.98
LME:  ALUMINIUM - 1859.00-0.24 COPPER - 6773.50+0.49
LME:  NICKEL - 15704.00+0.34 TIN - 18445.00+0.24
LME:  LEAD - 1764.00-0.51 ZINC - 2490.50+2.30
FOREX:  USD/JPY - 105.30-0.23 EUR/GBP - 1.1845+0.59
FOREX:  EUR/USD - 1.1845+0.59 GBP/USD - 1.2978+0.23
STOCKS RUS:  RTSI - 1140.69+0.49
STOCKS US: DOW JONES - 28308.79+0.40 NASDAQ - 11516.49+0.33
STOCKS US: S&P 500 - 3443.12+0.47
STOCKS JAPAN:  NIKKEI - 23639.46+0.31 TOPIX - 1637.60+0.73
STOCKS CHINA:  HANG SENG - 24754.42+0.75 SSEC - 3325.02-0.09
STOCKS EUR:  FTSE100 - 5889.22+0.08 CAC40 - 4824.88+0.00
STOCKS EUR:  DAX - 12736.95-0.92
21/10/2020  CBA:  USD - 494.37+1.04 GBP - 645.35+5.85
21/10/2020  CBA:  EURO - 585.48+3.05
21/10/2020  CBA:  GOLD - 30173.86-50.72 SILVER - 391.48-2.51
21/10/2020  CBA:  PLATINUM - 13796.31+29.03
engрус
Հոկտեմբեր, 2020
October 2020
M T W T F S S
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728293031  
ՊԳԿ. Պարեն և գյուղատնտեսություն` վերադարձ նախկինից ավելի լավ կարգավիճակի
17/09/2020 14:15

ՊԳԿ. Պարեն և գյուղատնտեսություն` վերադարձ նախկինից ավելի լավ կարգավիճակի

ՊԳԿ-ն մշակել է Արձագանքման և վերականգնման համապարփակ ծրագիր՝ ՔՈՎԻԴ-19-ի հետևանքները միջազգային համագործակցության ընդլայնման և կատարելագործման միջոցով հաղթահարելու նպատակով

Քյու Դոնգյու, ՄԱԿ-ի Պարենի եւ գյուղատնտեսության կազմակերպության գլխավոր տնօրեն

Մինչ ՔՈՎԻԴ-19-ը շարունակում է մարդու առողջության և համայն մարդկության բարեկեցության վրա բացասական ազդեցության հաղթարշավը, մենք չպետք է անտեսենք յուրաքանչյուրիս համար առողջ սննդամթերքի արտադրության և դրանց հասանելիության ապահովման հրամայականի կարևորությունը: Համավարակը վտանգել է մոլորակի բնակչության հանապազօրյա հաց ապահովող պարենային համակարգերը։ Եթե ցանկանում ենք խուսափել դարի վատթարագույն պարենային ճգնաժամից, ապա մեզ անհրաժեշտ է աննախադեպ ծավալի հուսալի և ռազմավարական միջազգային համագործակցություն ծավալել։

Դեռևս համավարակից առաջ պարենային անվտանգությունը և պարենային գլոբալ համակարգերը բազմաթիվ խնդիրների էին առերեսվում, ինչպիսիք են վնասատուները, աղքատությունը, հակամարտություններն ու կլիմայի փոփոխության հետևանքները: ՊԳԿ-ի վերջին՝ «Պարենային անվտանգության և սնուցման վիճակն աշխարհում» վերտառությամբ զեկույցի համաձայն՝ 2019 թվականի վերջին շուրջ 690 միլիոն մարդ, կամ աշխարհում տասը մարդուց մոտավորապես մեկը սովի ճիրաններում է ապրում։ ՔՈՎԻԴ-19 համավարակի հետևանքով մինչև 2020 թվականը ամբողջ աշխարհում ի լրումն վերը նշվածի լրացուցիչ 130 միլիոն բնակիչ քրոնիկ սովի պայմաններում կհայտնվի։ Ավելին, դեռևս 2019 թվականին երեք միլիարդ մարդու առողջ սննդակարգը հասանելի չի եղել և նրանք տառապել են թերսնուցման տարբեր ձևերից։

Համավարակի և դրան ուղեկցող սահմանափակման միջոցառումներով պայմանավորված՝ արդեն իսկ բախվել ենք պարենային ապրանքների գլոբալ մատակարարման շղթաների, աշխատուժի սղության և կորցրած բերքի հետ կապված դժվարությունների։  Իսկ այժմ ականատես ենք լինում ցանքի ժամկետների ուշացմանը։

Մոտ 4,5 միլիարդ մարդ կախման մեջ է պարենային համակարգերից՝ որպես իրենց աշխատանքի և ապրուստի միջոց, որոնք սննդամթերք են արտադրում, հավաքում, պահեստավորում, վերամշակում, տեղափոխում և բաշխում սպառողներին, ինչպես նաև իրենց ընտանիքներին կերակրելու համար։ Համավարակի պատճառով պարենային համակարգերում զբաղվածության 35 տոկոսը վտանգված է, որն ավելի մեծ վնաս է հասցնում հատկապես կանանց։

Այս իրողության հետևանքները տեսանելի են թե՛ անմիջապես  և թե՛ երկարաժամկետ կտրվածում։ Միասնաբար կարո՛ղ ենք և պե՛տք է սահմանափակենք ՔՈՎԻԴ-19-ի աղետաբեր հետևանքները մեր պարենային անվտանգության և սնուցման վրա։ Մենք պետք է միաժամանակ վերափոխենք նաև մեր պարենային համակարգերը՝ ավելի դիմակայուն և արժանապատիվ ապագա ունենալու համար։ Նաև՝ նախկինից ավելի լավ կարգավիճակի վերադառնալու համար։

Համավարակի ամենասկզբից Միավորված ազգերի կազմակերպության՝ Պարենի և գյուղատնտեսության կազմակերպությունը (ՊԳԿ) գործուն աջակցություն է ցուցաբերել պետություններին և գյուղացիական տնտեսվարողներին՝ բոլորի համար լիարժեք սնուցում ապահովելուն ուղղված ճկուն և կայուն լուծումներ մշակելու նպատակով։ Այս լուծումները ՊԳԿ-ի ՔՈՎԻԴ-19 -ին արձագանքման և վերականգնման ծրագրի հենքն են կազմում և գործողությունների յոթ գերակա ուղղություն նախանշում։ Այսուհանդերձ, այդ լուծումների ներդրման և ընդլայնման համար սովորական մոտեցումները բավարար չեն։ Ստորև ներկայացված ռազմավարական երեք փոփոխությունները պետք է մեր հավաքական արձագանքի ուղենիշները դառնան։

Առաջին. ավելի լավ որոշումների կայացման համար ավելի որակյալ տվյալներ են անհրաժեշտ։

ՔՈՎԻԴ-19-ի հետևանքներին ժամանակին և արդյունավետ արձագանքումը պայմանավորված է աջակցության վայրի և ժամանակի մասին հստակ պատկերացմամբ, ինչպես նաև այն մասին, թե ինչպես կարող է աջակցությունը լավագույնս կյանքի կոչվել։ Սա նշանակում է տվյալների, տեղեկությունների և վերլուծությունների ընդլայնում, ինչպես նաեւ «վերից վար» կամ ուղղաձիգ մոտեցման որդեգրում։

ՊԳԿ-ն արագորեն հարմարեցնում և կատարելագործում է տվյալների հավաքագրման մեթոդները երկրի, տարածաշրջանային և գլոբալ մակարդակներում, քանի որ տվյալների հավաքագրման գործընթացները մեծապես տուժել են համավարակով պայմանավորված ֆիզիկական հեռավորության պահպանման միջոցառումների պատճառով։  Որպես օրինակ՝ նշենք, որ ՊԳԿ-ն վերջերս ՊԳԿ տվյալների լաբորատորիա է հիմնել, որը թույլ է տալիս իրական ժամանակում պարենային ապրանքների գների մասին տվյալներ ստանալ և վերլուծել լրատվամիջոցներում տիրող տրամադրությունները։ Մենք մշակել ենք նաև «Ձեռք-ձեռքի աշխարհագրատարածական հարթակը», որը 1 միլիոնից ավել աշխարհագրատարածական շերտեր է ներառում՝ օգնելու երկրներում կատարվող միջամտությունների առաջնահերթություն սահմանել։ Դրանք օգնում են հասանելի դարձնել տեսողական տվյալների համախմբերը՝ վաղօրոք ահազանգելով հնարավոր թեժ կետերի մասին, որոնք կարող են ձևավորվել եղանակային անբարենպաստ պայմանների պատճառով, ինչպես նաև այն մասին, թե ինչպես են դրանք ժամանակի ընթացքում զարգանում։

Երկրորդ. մենք պետք է կտրուկ ավելացնենք մեր համատեղ ջանքերի սիներգիաները։

ՔՈՎԻԴ-19 ճգնաժամը կոչ է ոչ միայն համախմբվելու, այլև միացյալ ուժերով գործելու՝ այնպես, ինչպես երբեք։ Համակողմանի արձագանքման և վերականգնման համար կենսականորեն կարևոր է միավորել բոլոր հասանելի տվյալները, ջանքերը և միջոցները, ինչպես նաև խթանել տնտեսական ինտեգրման, գյուղատնտեսական ապրանքների առևտրի, կայուն և դիմակայուն պարենային համակարգերի ձևավորմանն ուղղված համագործակցությունը՝ զոոնոզ՝ մարդու և կենդանիների համար ընդհանուր վարակիչ հիվանդությունների հետագա բռնկումների կանխարգելման և համակարգված մարդասիրական գործողությունների ապահովման նպատակով։

Համավարակն արդեն իսկ աննախադեպ չափերի հասնող հետևանքներ է թողել համաշխարհային և տարածաշրջանային առևտրի վրա. ակնկալվում է, որ 2020 թվականին համաշխարհային առևտրի ցուցանիշներն կարող են մինչև 32 տոկոս անկում գրանցել[1]։ Ի տարբերություն այս դարաշրջանի պարենային կամ առողջապահական այլ ճգնաժամերի, ՔՈՎԻԴ-19-ի ազդեցությունն առաջարկի և պահանջարկի ցնցումներ է առաջ բերում ինչպես տեղական, այնպես էլ տարածաշրջանային և համաշխարհային մակարդակներում՝ հանգեցնելով պարենային ապրանքների արտադրության և հասանելիության կարճաժամկետ ու երկարաժամկետ ռիսկերի առաջացման։  Մենք պետք է ապահովենք առևտրային պահանջների կատարումը և բարելավենք արդյունավետությունը ապրանքների սահմանային տեղաշարժի գործընթացներում։ ՊԳԿ-ն գյուղատնտեսական և պարենային ապրանքների առևտրի դյուրացման և ծավալների ավելացման նպատակ է հետապնդում՝ հատկապես կարևորելով միջտարածաշրջանային առևտուրը։

Ի հավելումն, զոոնոզ հիվանդությունների հետագա կանխարգելումը պահանջում է բոլոր համապատասխան ոլորտների շահագրգիռ կողմերի միջև համակարգված աշխատանք։ Այդ ոլորտները ներառում են առողջապահությունը, ինչպես նաև բնական պաշարների համապետական և տեղական կառավարումն ու գյուղական շրջանների զարգացումը, որոնց միջոցով կհասցեագրվեն առավել ռիսկային թեժ կետերում հիվանդությունների հնարավոր բռնկումները։  Ի պատասխան այս կարիքների, վերջին շրջանում ՊԳԿ-ն և Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը (ԱՀԿ) բարելավել են ՊԳԿ/ԱՀԿ միասնական կենտրոնի հնարավորությունները։  Այս Կենտրոնում է տեղակայված Կոդեքս Ալիմենտարիուս Հանձնաժողովը, որտեղ ի մի են բերված զոոնոզ հիվանդությունների գծով ՊԳԿ-ի, ԱՀԿ-ի և այլ համաշխարհային գործընկերների ու համակարգման մեխանիզմների տրամադրության տակ գտնվող փորձագիտական հմտությունները՝ ձևավորելու զոոնոզ հիվանդությունների վտանգի կանխարգելման և վերահսկման ազգային կարողություններ։

Պարենային և գյուղատնտեսական ոլորտների՝ համավարակին արդյունավետ արձագանքումը պահանջում է նաև համատեղ մարդասիրական գործողություններ՝ ուղղված մասնավորապես խոցելի փոքր գյուղացիական և ընտանեկան տնտեսությունների կենսապայմանների բարելավմանը։ Մենք պետք է կշռադատված և պատշաճ ձևով ընդլայնենք Միավորված ազգերի կազմակերպության գործակալությունների, մասնավոր հատվածի, քաղաքացիական հասարակության և, վերջապես, տեղական մակարդակում դերակատարների հետ և միջև համագործակցային և գործընկերային հարաբերությունները։ Միայն այն պարագայում կարող ենք հաջողության հասնել, եթե բոլորս ձեռք ձեռքի տված աշխատենք՝ հանուն ավելի մեծ համախմբվածության և արդյունավետության։

Երրորդ. մենք պետք է թափ հաղորդենք նորարարությանը։

Ներդրումային նոր ռազմավարությունները, թվային տեխնոլոգիաները և ենթակառուցվածքային նորարարություններն առանցքային նշանակություն ունեն առավել որակյալ տվյալների ձեռքբերման, պարենային ապրանքների արտադրության արդյունավետության մեծացման և շուկաներ մուտքի հասանելիության ապահովման համար։  Այս առումով մասնավոր հատվածում առկա են բազմաթիվ լուծումներ, որոնք կարող են էապես օգնել կառավարություններին և միջազգային կազմակերպություններին բարելավելու իրենց մեթոդները՝ հիմնվելով մասնավոր հատվածի նորարարությանը և արդյունքներին միտված մոտեցումների վրա։

Պարենային ճգնաժամի կանխարգելումը չպետք է հետաձգել մինչև առողջապահական ճգնաժամի ավարտը, ինչպես նաև պարզապես չենք կարող նպատակ դնել վերադառնալու սովի և պարենային անապահովության՝ մինչև համավարակը գոյություն ունեցող անընդունելի մակարդակներին։ ՊԳԿ-ն իր կազմակերպչական կարողությունները, իրական ժամանակում ստացվող տվյալները, վաղ ահազանգման համակարգերը և տեխնիկական փորձագիտական հմտություններն աշխարհի տրամադրության տակ է դնում։ Միասնաբար մենք կարո՛ղ ենք ձեռք մեկնել առավել խոցելի վիճակում գտնվողներին, կանխարգելել հետագա ճգնաժամերը, մեծացնել ցնցումների նկատմամբ դիմակայունությունը, ինչպես նաև թափ հաղորդել մեր պարենային համակարգերի վերականգնման գործընթացներին։

Միասնաբար մենք կարող ենք այնպիսի ապագա ապահովել, որտեղ բոլորն ապահովված են որակյալ սննդամթերքով։ Կոչ եմ անում բոլորին՝ միանալ մեզ և համատեղել ջանքերը։

[1] Առևտրի համաշխարհային կազմակերպություն (ԱՀԿ)

Ucom - Լայնաշերտ ինտերնետ՝ սկսած 6000 դրամից:
Արտարժույթ
10:50 21/10 Առք Վաճառք
AMD / USD 490.50 496.50
AMD / EUR 586.00 590.00
AMD / RUR 6.43 6.53
դոլար
դոլար
ԿԲ Փոխարժեքներ
21/10/2020
Դոլար / Դրամ
494.37
+1.04
Եվրո / Դրամ
585.48
+3.05
Ռուբլի / Դրամ
6.41
+0.08
Ֆունտ / Դրամ
645.35
+5.85
ԿԲ Մետաղներ
21/10/2020
դրամ / գրամ
Ոսկի
30173.86
-50.72%
Արծաթ
391.48
-2.51%
Պլատին
13796.31
+29.03%
Ոսկու գին
21/10/2020
դրամ
999 հարգ
24k
30,173.86
958 հարգ
23k
28,916.62
916 հարգ
22k
27,659.37
720 հարգ
18k
22,630.40
625 հարգ
15k
18,858.66
585 հարգ
14k
17,601.42
500 հարգ
12k
15,086.93
417 հարգ
10k
12,572.44
375 հարգ
9k
11,315.20
FOREX
08:45 21/10
EUR/USD
1.1845
+0.59%
GBP/USD
1.2978
+0.23%
USD/JPY
105.30
-0.23%
EUR/GBP
0.9126
+0.35%
Նավթ
08:45 21/10
դոլար / բարել
Brent
42.87
+1.32%
Light Sweet
41.46
+2.09%
COMEX
08:45 21/10
$ / տր. ունց.
Ոսկի
1921.80
+0.94%
Արծաթ
25.18
+2.44%
Պլատին
882.50
+2.98%
LME / 3M
08:45 21/10
դոլար / տոննա
Ալյումին
1859.00
-0.24%
Պղինձ
6773.50
+0.49%
Նիկել
15704.00
+0.34%
Անագ
18445.00
+0.24%
Կապար
1764.00
-0.51%
Ցինկ
2490.50
+2.30%
Մոլիբդեն
19180.00
-1.14%
Կոբալտ
33305.00
+0.00%
Ինդեքսներ
08:45 21/10
կետ
Dow Jones
28308.79
+0.40%
S&P 500
3443.12
+0.47%
NASDAQ
11516.49
+0.33%
FTSE
5889.22
+0.08%
CAC 40
4824.88
+0.00%
DAX
12736.95
-0.92%
RTSI
1140.69
+0.49%
Nikkei
23639.46
+0.31%
Topix
1637.60
+0.73%
Hang Seng
24754.42
+0.75%
SSEC
3325.02
-0.09%
Թվային արժույթներ
10:50 21/10
Կրիպտոարժույթներ
BTC/AMD
5,804,096
+0.08%
BTC/USD
11787.36
+0.08%
ETH/USD
378.79
+0.00%
BCH/USD
249.18
+0.08%
XRP/USD
0.25
+0.00%
LTC/USD
48.17
+0.10%
ETH/BTC
0.03213497
-0.08%
BCH/BTC
0.02114183
+0.02%
XRP/BTC
0.00002105
+0.05%
LTC/BTC
0.00408663
+0.03%
ԿԲ Տոկոսադրույքներ
21/10/2020
Վերաֆին. տոկ.
Վերաֆինանսավորման տոկոսադրույք
4.25
+0.00%
Լոմբ. ռեպո
Լոմբարդային ռեպո
5.75
+0.00%
Միջ. ներգր.
Դրամական միջողների ներգրավման տոկոսադրույք
2.75
+0.00%
Մակրոտնտեսական
08/2020
ՏԱՑ
Տնտեսական Ակտիվության Ցուցանիշ
-6.4
ԱԱԾ 3
Արդյունաբերական Արտադրանքի Ծավալ
1,242.7
+0.9%
Արտահանում 1
Արտահանում
1,567.9
-6.0%
Ներմուծում 1
Ներմուծում
2,817.5
-12.4%
ՍԳԻ
Սպառողական Գների Ինդեքս
+0.80
Աշխատ. 2
Միջին ամսական անվանական աշխատավարձը
187,061
+4.70%
Առևտուր 3
Առևտրի շրջանառություն
1,773.9
-11.5%
Գյուղտնտ. 3,4
Գյուղատնտեսության համախառն արտադրանքի ծավալ
239.97
+1.70%
Ծառայ. 3
Ծառայությունների ծավալ
1,114.3
-10.8%
Շին. 3
Շինարարության ծավալ
179.03
-19.1%
1 - մլն Դրամ, 2 - Դրամ, 3 - մլրդ Դրամ, 4 - եռամսյակային