Պարենի համաշխարհային գները երկրորդ ամիսն անընդմեջ աճում են՝ էներգակիրների թանկացման ֆոնին
Մարտին պարենի համաշխարհային գները՝ համեմատած փետրվարի վերանայված ցուցանիշի հետ, աճել են 2.4%-ով, և աճը շարունակվում է երկրորդ ամիսն անընդմեջ։ Այս մասին ասվում է ՄԱԿ-ի Պարենի և գյուղատնտեսության կազմակերպության ապրիլյան զեկույցում։
«Այս կամ այն չափով աճել են բոլոր ապրանքախմբերի՝ հացահատիկի, մսի, կաթնամթերքի, բուսական յուղերի և շաքարի գների ինդեքսները, ինչը պայմանավորված է ինչպես շուկայի կոնյունկտուրայով, այնպես էլ Մերձավոր Արևելքում հակամարտության սրման պատճառով էներգակիրների գների բարձրացման արձագանքով», – զեկույցում նշվում է, որ 2025 թվականի մարտի համեմատ գները աճել են 1%-ով։ Սակայն դրանք 19.8%-ով ցածր են 2022 թվականի մարտին գրանցված առավելագույն մակարդակից։
Մարտին հացահատիկի գների ինդեքսը փետրվարի համեմատ աճել է 1,5%-ով, իսկ տարեկան արտահայտությամբ՝ 0.6%-ով։ Այդ աճը բացատրվում է բոլոր հիմնական հացահատիկային մշակաբույսերի գների բարձրացմամբ՝ բացառությամբ բրնձի։ Ցորենի համաշխարհային գներն աճել են 4.3%-ով՝ ԱՄՆ-ում բերքի վիճակի գնահատականների վատթարացման պատճառով, երաշտի հետ կապված մտահոգությունների ֆոնին, ինչպես նաև Ավստրալիայում ցանքատարածքների հնարավոր կրճատման պատճառով՝ պարարտանյութերի գների կանխատեսվող աճի պայմաններում։
Բուսական յուղերի գների ինդեքսը մարտին փետրվարի ցուցանիշից բարձր է եղել 5.1%-ով, իսկ 2025 թվականի մարտի համեմատ՝ 13.2%-ով։ Աճը շարունակվում է արդեն երրորդ ամիսն անընդմեջ։ Դա պայմանավորված է արմավենու, սոյայի, արևածաղկի և ռապսի յուղերի գների բարձրացմամբ։ Աշխարհում արմավենու յուղի գները հասել են 2022 թվականի կեսերից ի վեր առավելագույն մակարդակի՝ գերազանցելով սոյայի յուղի գները, որոնք վերջին շրջանում աճել էին աննշան։ Միաժամանակ արևածաղկի և սրոհունդի յուղերի համաշխարհային գների բարձրացմանը նպաստել են Սևծովյան տարածաշրջանում առաջարկի հետագա նվազումը և հումքի նկատմամբ պահանջարկի սպասվող աճը՝ էներգակիրների բարձր համաշխարհային գների ֆոնին։
Մսի գների ինդեքսը անցած ամսին փետրվարի համեմատ աճել է 1%-ով, իսկ տարեկան արտահայտությամբ՝ 8%-ով։ Սա հիմնականում պայմանավորված է խոզի մսի գների կտրուկ աճով՝ ԵՄ-ում գնանշումների բարձրացման ազդեցությամբ, ինչը կապված է սեզոնային պահանջարկի ակտիվացման սպասումների հետ։ Տավարի մսի գնանշումները աճել են չափավոր, իսկ գառան և թռչնամսի գները փոքր-ինչ նվազել են։ Թռչնամսի գների նվազումը պայմանավորված է Բրազիլիայում գնանշումների անկմամբ՝ առաջարկի մեծ ծավալի և կայուն ներմուծման պահանջարկի պայմաններում։ Մերձավոր Արևելքում հիմնական ներմուծող երկրներ մատակարարումները վերահասցեավորվել են Կարմիր ծովով։
Կաթնամթերքի գների ինդեքսը մարտին փետրվարի համեմատ աճել է 1.2%-ով, սակայն տարեկան արտահայտությամբ եղել է 18.7%-ով ցածր։ Պանրի գները նվազել են։
Շաքարի գների ինդեքսը մարտին եղել է փետրվարի ցուցանիշից 7.2%-ով բարձր և հասել է 2025 թվականի նոյեմբերից ի վեր առավելագույն մակարդակի։ Սակայն այն 21%-ով ցածր է եղել 2025 թվականի մարտի մակարդակից։
«Մերձավոր Արևելքում հակամարտության սրման հնարավոր ազդեցության վերաբերյալ մտահոգությունները շաքարի առևտրի վրա նույնպես նպաստել են գների բարձրացմանը»։
Այնուամենայնիվ, շաքարի համաշխարհային գների ընդհանուր աճը զսպվել է 2025/26 գյուղատնտեսական սեզոնի համար առաջարկի ընդհանուր առմամբ բարենպաստ կանխատեսմամբ, ինչին նպաստել են Հնդկաստանում և Թաիլանդում բերքահավաքի լավ տեմպերը։