Տնտեսական

USD BUY - 362.00+0.00 USD SELL - 364.00+0.00
EUR BUY - 409.00-1.00 EUR SELL - 414.00-2.00
OIL:  BRENT - 107.01+2.52 WTI - 94.02+1.71
COMEX:  GOLD - 4132.40-3.63 SILVER - 61.22-4.34
COMEX:  PLATINUM - 1714.70-4.78
LME:  ALUMINIUM - 3255.00-0.31 COPPER - 14618.00-0.88
LME:  NICKEL - 16481.00-0.91 TIN - 53898.00-0.58
LME:  LEAD - 1920.00-0.83 ZINC - 3901.50-0.22
FOREX:  USD/JPY - 157.3+0.07 EUR/GBP - 1.1362-0.23
FOREX:  EUR/USD - 1.1362-0.23 GBP/USD - 1.3242-0.07
STOCKS RUS:  RTSI - 839.39-1.17
STOCKS US: DOW JONES - 51481.51-0.67 NASDAQ - 26820.38-0.92
STOCKS US: S&P 500 - 7683.69-0.77
STOCKS JAPAN:  NIKKEI - 65481.27-0.60 TOPIX - 4041.13-1.72
STOCKS CHINA:  HANG SENG - 24523.57-0.48 SSEC - 3830.45+0.18
STOCKS EUR:  FTSE100 - 10684.88-0.10 CAC40 - 8078.48+0.01
STOCKS EUR:  DAX - 25374.42-0.13
29/09/2026  CBA:  USD - 363.18-0.16 GBP - 480.71-0.93
29/09/2026  CBA:  EURO - 412.14-1.05
29/09/2026  CBA:  GOLD - 48394-1382 SILVER - 716.12-43.36
Էներգետիկ ճգնաժամը արագացնում է անցումը վերականգնվող էներգիային
08/09/2026 17:00
Կիսվել

Էներգետիկ ճգնաժամը արագացնում է անցումը վերականգնվող էներգիային

Մերձավոր Արևելքում հակամարտությունը հանգեցրել է 1973 թվականի Յոմ Կիպուրի պատերազմից ի վեր խոշորագույն էներգետիկ ճգնաժամին, նշվում է Energy Transitions Commission միջազգային վերլուծական կենտրոնի զեկույցում։ Հորմուզի նեղուցի փակումը խաթարել է նավթի մատակարարումները՝ ազդելով համաշխարհային առաջարկի 8%-ի վրա։ Համեմատության համար՝ 1973 թվականի արաբական նավթային էմբարգոն ընդգրկել էր առաջարկի 7%-ը։ Նավթի գինը ներկայիս ճգնաժամի ընթացքում 70 դոլարից հասել է առավելագույնը 126 դոլարի մեկ բարելի դիմաց։

Ներկայիս ճգնաժամի հիմնական տարբերությունը 1970-ականներից նավթին և գազին հասանելի այլընտրանքների առկայությունն է։ Արևային և հողմային էլեկտրակայաններում էլեկտրաէներգիայի արտադրությունը կարող է ավելի էժան լինել, քան հանածո վառելիքի ձեռքբերումը, իսկ նոր հզորությունների գործարկումը՝ զգալիորեն ավելի արագ։ Օրինակ՝ խողովակաշարի կառուցումը պահանջում է առնվազն հինգ տարի, մինչդեռ հողմային կայանները հնարավոր է կառուցել մի քանի ամսում։

Նավթի թանկացումն արդեն խթանել է վերականգնվող էներգետիկայի պահանջարկը։ 50 երկիր Չինաստանից արևային վահանակների ներմուծումը հասցրել է ռեկորդային մակարդակի։ Մեծ Բրիտանիայում աճել է ջերմային պոմպերի նկատմամբ հետաքրքրությունը, իսկ էլեկտրամոբիլների մասնաբաժինը նոր մարդատար ավտոմեքենաների վաճառքում գերազանցում է 40%-ը Չինաստանում, հասնում 28%-ի Մեծ Բրիտանիայում և 23%-ի՝ Եվրամիությունում։

Հորմուզի նեղուցի փակումը կառավարություններին դրդել է ավելացնել ներդրումները վերականգնվող էներգետիկայում։ Գերմանիան հայտարարել է 8 մլրդ եվրո հատկացնելու մասին, Իսպանիան և Պորտուգալիան արագացրել են համապատասխան նախագծերի հաստատումն ու էլեկտրացանցերին միացումը, իսկ Հարավային Կորեան վերականգնվող էներգիայի հզորությունների նպատակային ցուցանիշը բարձրացրել է 37-ից մինչև 100 ԳՎտ։

Զեկույցի հեղինակների գնահատմամբ՝ վերականգնվող էներգետիկայի արագ զարգացումը կարող է էապես նվազեցնել համաշխարհային տնտեսության կախվածությունը Հորմուզի նեղուցով մատակարարումներից։ Նավթի համաշխարհային պահանջարկը կարող է կրճատվել 16–20%-ով, իսկ բնական գազինը՝ 26–34%-ով։ Ջեռուցման և սննդի պատրաստման էլեկտրիֆիկացումը կարող է գազի սպառումը նվազեցնել մոտ 13%-ով, իսկ էլեկտրամոբիլների տարածումը՝ նավթի համաշխարհային պահանջարկը 10–12%-ով։

29/09/2026
դրամ
Դոլար (USD)
363.18
-0.16
Եվրո (EUR)
412.14
-1.05
Ռուբլի (RUR)
4.3187
+0.0144
Լարի (GEL)
139.42
-0.11
48394
-1382
Արծաթ
716.12
-43.36