Օտարերկրյա ընկերությունները հեռանում են Կուբայից
Միջազգային ընկերությունները լքում են Կուբան, ինչը լրացուցիչ հարված է հասցնում կղզու տնտեսությանը՝ ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի վարչակազմի քաղաքականության խստացման ֆոնին: Այս մասին հաղորդում է The Wall Street Journal-ը։
Շաբաթ օրվանից կղզում դադարեցվել են Mastercard և Visa քարտերով գործարքները այն օտարերկրացիների համար, որոնք ԱՄՆ քաղաքացիներ չեն։ Ավելի վաղ ԱՄՆ քաղաքացիներին արդեն արգելվել էր օգտագործել իրենց բանկային քարտերը Կուբայում։
Իսպանական հյուրանոցային օպերատորներ Iberostar-ն ու Meliá-ն հայտարարել են Կուբայում ավելի քան տասը հյուրանոցների կառավարումից հրաժարվելու մասին։ Կանադական Royalton Hotels & Resorts ընկերությունը նույնպես դադարեցրել է գործունեությունը՝ զբոսաշրջային հոսքի կրճատման պատճառով։
Անցյալ ամիս աշխատանքը դադարեցրել է նաև Sherritt International հանքարդյունաբերական ընկերությունը, որի նախկին գլխավոր տնօրենին WSJ-ն անվանում է Ֆիդել Կաստրոյի «սիրած կապիտալիստը»։ Պարբերականի տվյալներով՝ ընկերությունը Կուբայի խոշորագույն օտարերկրյա ներդրողներից մեկն էր։ Որոշումը կայացվել է այն բանից հետո, երբ մի շարք խոշոր ավիաընկերություններ չեղարկել են դեպի կղզի թռիչքները՝ ավիացիոն վառելիքի պակասի պատճառով։
Տասնամյակներ շարունակ օտարերկրյա ընկերությունները գործունեություն էին ծավալում Կուբայում՝ ձգտելով ամրապնդել իրենց դիրքերը զբոսաշրջային և հանքարդյունաբերական ոլորտներում՝ չնայած ԱՄՆ սահմանափակումներին։ Դրանք Կուբային ապահովում էին արտարժույթով և բիզնես փորձով, սակայն այժմ բախվել են ճգնաժամի և Թրամփի վարչակազմի կողմից ուժեղացված ճնշմանը, ինչի հետևանքով որոշել են հեռանալ երկրից։
«Սա շրջադարձային պահ է։ Սա լուրջ հարված է արդեն իսկ թուլացած տնտեսությանը», – հայտարարել է կուբացի տնտեսագետ Ռիկարդո Տորեսը։
WSJ-ի տվյալներով՝ հատկապես ծանր հետևանքներ ունի Sherritt-ի հեռացումը։ Ընկերությունը Կուբայի արևելքում գտնվող Մոա հանքավայրում տարեկան արդյունահանում էր տասնյակ հազարավոր տոննա նիկել և կոբալտ՝ աջակցելով երկրի կարևորագույն արտահանման ճյուղերից մեկին։
Թեև Sherritt-ը պաշտոնապես չէր ընդգրկվում Թրամփի հրամանագրի գործողության շրջանակում, որը ուղղված էր Կուբայի տնտեսության դեմ, ընկերությունում նշել են, որ «հրամանագրի հրապարակման փաստն ինքնին» ստեղծել է պայմաններ, որոնք ազդում են գործունեությունը շարունակելու հնարավորության վրա։ Մի շարք բարձրաստիճան աշխատակիցների հրաժարականից և Կուբայից հեռանալուց հետո Sherritt-ի բաժնետոմսերի արժեքը նվազել է ավելի քան 50%-ով։
Մայիսին ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը ստորագրել է հրամանագիր, որն ընդլայնում է պատժամիջոցները կուբայական պետական GAESA կոնգլոմերատի նկատմամբ։ Մոտավորապես նույն ժամանակ նա ստորագրել է նաև Կուբայի պաշտոնյաների դեմ ուղղված պատժամիջոցների մասին հրամանագիր։
GAESA-ն (Grupo de Administración Empresarial S.A.) Կուբայի խոշոր պետական կոնգլոմերատ է, որը գտնվում է երկրի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո։ Այն ստեղծվել է 1990-ականներին Ռաուլ Կաստրոյի նախաձեռնությամբ՝ ԽՍՀՄ փլուզումից և ԱՄՆ պատժամիջոցների ուժեղացումից հետո առաջացած տնտեսական ճգնաժամին արձագանքելու նպատակով։
WSJ-ը նշում է, որ Թրամփի հրամանագիրը փաստացի ստիպում է օտարերկրյա ներդրողներին ընտրություն կատարել՝ շարունակե՞լ գործունեությունը Կուբայում՝ պատժամիջոցների վտանգի պայմաններում, թե՞ լքել երկիրը։
Մայիսի վերջին ԱՄՆ պետքարտուղար Մարկո Ռուբիոն հայտնել է GAESA ֆինանսական կոնգլոմերատի գործադիր նախագահի քույր Ադիս Լաստրես Մորերայի ձերբակալության մասին։
Վերջին մի քանի ամիսների ընթացքում Դոնալդ Թրամփը բազմիցս հայտարարել է, որ Իրանից հետո զբաղվելու է Կուբայի հարցով։ Ապրիլին նա նաև կանխատեսել էր Կուբայում իշխող ռեժիմի անկումը։