Տնտեսական

USD BUY - 402.00+0.00 USD SELL - 406.00+0.00
EUR BUY - 435.00+1.00 EUR SELL - 441.00+0.00
OIL:  BRENT - 83.16+0.60 WTI - 78.06+0.97
COMEX:  GOLD - 2036.10-0.26 SILVER - 22.93-1.16
COMEX:  PLATINUM - 891.90-2.62
LME:  ALUMINIUM - 2254.00+3.23 COPPER - 8551.00+1.21
LME:  NICKEL - 16725.00+2.23 TIN - 26565.00+0.25
LME:  LEAD - 2072.00+1.52 ZINC - 2404.00+1.35
FOREX:  USD/JPY - 150.4+0.33 EUR/GBP - 1.0827+0.10
FOREX:  EUR/USD - 1.0827+0.10 GBP/USD - 1.2636+0.04
STOCKS RUS:  RTSI - 1068.09-2.33
STOCKS US: DOW JONES - 38612.24+0.13 NASDAQ - 15580.87-0.32
STOCKS US: S&P 500 - 4981.80+0.13
STOCKS JAPAN:  NIKKEI - 39098.68+2.19 TOPIX - 2660.71+1.27
STOCKS CHINA:  HANG SENG - 16742.95+1.45 SSEC - 2988.36+1.27
STOCKS EUR:  FTSE100 - 7662.51-0.73 CAC40 - 7812.09+0.22
STOCKS EUR:  DAX - 17118.12+0.29
22/02/2024  CBA:  USD - 404.36+0.02 GBP - 512.65+2.41
22/02/2024  CBA:  EURO - 438.97+2.32
22/02/2024  CBA:  GOLD - 26348.71-29.25 SILVER - 299.99+0.21
Հայկ Հարությունյանն Ազգային ժողովում ներկայացրել է էլեկտրաէներգետիկական շուկայի ազատականացմանն ուղղված օրենքների նախագծերի փաթեթը
16/01/2018 18:29
Կիսվել

Հայկ Հարությունյանն Ազգային ժողովում ներկայացրել է էլեկտրաէներգետիկական շուկայի ազատականացմանն ուղղված օրենքների նախագծերի փաթեթը

ՀՀ էներգետիկ ենթակառուցվածքների և բնական պաշարների փոխնախարար Հայկ Հարությունյանը Ազգային ժողովի հունվարի 16-ին կայացած նիստում ներկայացրել է «Էներգետիկայի մասին», «Լիցենզավորման մասին», «Պետական տուրքի մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքներում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին» ՀՀ օրենքների նախագծերը։ Օրենսդրական փաթեթն ուղղված է էլեկտրաէներգետիկական շուկայի ազատականացմանը, կառավարության կողմից լիազորված մարմնի և ՀԾԿՀ իրավասությունների հստակեցմանը, միջպետական առևտրի զարգացմանը։

Հայկ Հարությունյանի խոսքով` Հայաստանի էլեկտրաէներգետիկական շուկայի ներկայիս մոդելը կիրառության մեջ է դրվել 2004 թվականին և հենվում է «միակ գնորդ (վաճառող)» մոդելի վրա, որի դեպքում էլեկտրաէներգիայի բաշխման լիցենզիա ունեցող անձին է վերապահվում էլեկտրաէներգետիկական մեծածախ շուկայում արտադրողներից էլեկտրաէներգիա գնելու և սպառողներին վաճառելու իրավունքը:

Էլեկտրաէներգետիկական շուկան ինչպես մեծածախ, այնպես էլ մանրածախ հատվածում ամբողջությամբ կարգավորվում է։ Կարգավորվում է նաև էլեկտրաէներգիայի ներկրումն ու արտահանումը: Զարգացած և զարգացող մի շարք երկրներում էլեկտրաէներգետիկական շուկաներն արդեն իսկ ազատականացված են և միտված լիարժեք մրցակցային շուկայի ձևավորմանը:

Բացի այդ՝ ներկայիս էլեկտրաէներգետիկական շուկան հենվում է միայն էլեկտրաէներգիայի արտադրության, սպառման տարեկան ծավալների կանխատեսման վրա և շուկայի մասնակիցների համար չի սահմանում պատասխանատվություն՝ այդ ծավալների շեղումների դեպքում: Արդյունքում էլեկտրաէներգիայի արտադրության կանխատեսված և փաստացի ծավալների տարբերության պատճառով առաջացած ռիսկերը հավասարակշռվում  են սպառողներին առաքվող էլեկտրաէներգիայի սակագների միջոցով։

Առաջարկվող օրենսդրական փոփոխությունների իրականացման հիմնական նպատակներն են.

– Էլեկտրաէներգիայի ժամային առևտրին՝ որպես էլեկտրաէներգետիկ համակարգի աշխատանքի արդյունավետությունը բարձրացնող մեխանիզմին անցումը,

– Էլեկտրաէներգետիկական համակարգում տնտեսական կարգավարման իրականացումը՝ շուկայի մասնակիցներից պահանջարկի և առաջարկի  հայտերի հիման վրա,

-Շուկայի մասնակիցների համար անհատական պատասխանատվության ներդրումը՝ կանխատեսվող և փաստացի սպառման ծավալների արդյունքում առաջացող ռիսկերը հավասարակշռելու համար,

-Միջպետական առևտրի նոր հնարավորությունների ստեղծումը,

-Ներքին սպառողների պաշտպանության նոր մեխանիզմների ներդրումը,

-Ներդրումային միջավայրի բարելավումը և գրավիչ պայմանների ստեղծումը ներդրողների համար:

Էլեկտրաէներգետիկական շուկայի մոդելի ընդհանուր փոփոխությունները միտված են «միակ գնորդ (վաճառող)» մոդելից շուկայի ազատական մոդելի անցմանն` ապահովելով.

– Շուկայի օպերատորի ստեղծումը,

– Համակարգի օպերատորի իրավասությունների շրջանակի ընդլայնումը,

– Խոշոր սպառողների մուտքը էլեկտրաէներգետիական մեծածախ շուկա,

– Մատակարարների մուտքը էլեկտրաէներգիկական շուկա,

– Թրեյդերների մուտքը էլեկտրաէներգիայի մեծածախ շուկա:

Ներկայումս բոլոր սպառողներն էլեկտրական էներգիան գնում են բաշխիչ ցանցի միջոցով: Խոշոր սպառողների մուտքը էլեկտրաէներգետիկական մեծածախ շուկա թույլ կտա վերջիններիս էլեկտրաէներգիա գնել արտադրողներից՝ դրա համար վճարելով փոխադրման կամ բաշխման ցանցերով այդ էլեկտրաէներգիայի հաղորդման համար ՀԾԿՀ սահմանված սակագները: Խոշոր սպառողները մուտք գործելով շուկա՝ կմասնակցեն համակարգի պլանավորմանը և կվճարեն առանձին հզորության ու էլեկտրաէներգիայի դրույքների համար՝ հնարավորություն ստանալով ստեղծել լրացուցիչ տնտեսական օգուտներ և՛ համակարգի, և՛ սեփական գործունեության համար:

Մրցակցային շուկա ստեղծելու համար անհրաժեշտ առաջնահերթ քայլերից է մատակարարման և բաշխման գործառույթների տարանջատումը: Ներկայումս միայն բաշխման լիցենզիա ունեցող անձին է վերապահված մատակարարման գործառույթի իրականացումը։

– Մատակարարման և բաշխման գործառույթների տարանջատումից հետո «Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» ՓԲԸ-ն կկարողանա շարունակել իրականացնել և՛ բաշխման, և՛ մատակարարման գործունեություն, երաշխավորված մատակարարի կարգավիճակով: Միևնույն ժամանակ այլ ընկերություններ ևս իրավունք կունենան զբաղվելու էլեկտրաէներգիայի մատակարարմամբ՝ համապատասխան լիցենզիա ստանալու պարագայում: Արդյունքում նոր մատակարարների աստիճականական մուտքը կստեղծի մրցակցային միջավայր էլեկտրաէներգետիկական մանրածախ շուկայում,- ասել է Հայկ Հարությունյանը:

Էլեկտրաէներգետիկական շուկայում հանդես կգան նաև թրեյդերները՝ էլեկտրաէներգիայի մեծածախ առևտրով զբաղվող ընկերությունները։ Կարևորելով թրեյդերների ինստիտուտի ստեղծումը և վերջիններիս էլեկտրաէներգիայի ներկրման և արտահանման կազմակերպման իրավասություններով օժտելը՝ Հայկ Հարությունյանը նշել է, որ այն էական դեր կխաղա միջպետական առևտրային հարաբերությունների զարգացման հարցում։

22/02/2024
դրամ
Դոլար (USD)
404.36
+0.02
Եվրո (EUR)
438.97
+2.32
Ռուբլի (RUR)
4.35
-0.02
Լարի (GEL)
152.59
-0.14
26348.71
-29.25
Արծաթ
299.99
+0.21