Եվրոպական միության պետական պարտքը հասել է պատմական առավելագույնին
Եվրոպական միության 27 անդամ երկրների համախառն պետական պարտքը 2026 թվականի առաջին եռամսյակում աճել է մինչև 15.7 տրիլիոն եվրո, ինչը ռեկորդային մակարդակ է 1994 թվականից ի վեր, վկայում են Eurostat-ի տվյալները։ Ամենամեծ աճը գրանցվել է Ֆրանսիայում, Իտալիայում և Գերմանիայում, որտեղ պետական պարտքը հասել է պատմական առավելագույնների։
Պարտքի աճը պայմանավորված է վերջին տարիների ճգնաժամերով, այդ թվում՝ համավարակից հետո տնտեսության աջակցության ծրագրերով, էներգետիկ ճգնաժամով, ինչպես նաև պաշտպանական ծախսերի կտրուկ ավելացմամբ։ Միևնույն ժամանակ ԵՄ տնտեսությունը շարունակում է աճել դանդաղ տեմպերով, ինչը բարդացնում է պարտքային բեռի կառավարումը։
Եվրահանձնաժողովը շարունակում է կոչ անել անդամ երկրներին կրճատել բյուջետային դեֆիցիտը, սակայն միաժամանակ թույլ է տալիս ավելի մեծ պետական ծախսեր իրականացնել պաշտպանության ոլորտում։ ReArm Europe նախաձեռնությունը նախատեսում է մինչև 800 միլիարդ եվրոյի մոբիլիզացում պաշտպանական կարիքների համար, որի զգալի մասը պետք է ֆինանսավորվի նոր փոխառությունների հաշվին։
Փորձագետների գնահատմամբ՝ ամենախոցելի դիրքում շարունակում են մնալ Ֆրանսիան և Իտալիան, որտեղ պետական պարտքի մակարդակը և բյուջետային ճնշումները շարունակում են աճել։ Եթե պարտքային բեռը շարունակի մեծանալ, պետական բյուջեների ավելի մեծ մասը կուղղվի պարտքի սպասարկմանը՝ սահմանափակելով ներդրումները, սոցիալական ծախսերն ու տնտեսական զարգացումը։
Վերլուծաբանները կարծում են, որ Եվրոպայում հնարավոր նոր պարտքային ճգնաժամը Ռուսաստանին ուղղակիորեն մեծ ազդեցություն չի ունենա՝ վերջին տարիներին ֆինանսական և առևտրային կապերի կրճատման պատճառով։ Սակայն այն կարող է ազդել համաշխարհային հումքային շուկաների, մասնավորապես՝ նավթի գների և գլոբալ տնտեսական ակտիվության վրա։
Միևնույն ժամանակ որոշ փորձագետներ չեն բացառում, որ ԵՄ-ի ներքին տնտեսական խնդիրների խորացման դեպքում եվրոպական առանձին երկրներ կարող են վերանայել իրենց արտաքին տնտեսական քաղաքականությունը և փորձել աստիճանաբար վերականգնել Ռուսաստանի հետ առևտրային հարաբերությունների մի մասը՝ առանց հրաժարվելու Ասիայի, Մերձավոր Արևելքի և Աֆրիկայի շուկաների հետ համագործակցության ընդլայնումից։