OIL:  BRENT - 63.23-0.08% WTI - 57.30+0.28%
COMEX:  GOLD - 1257.50+0.05% SILVER - 16.06+0.82%
COMEX:  PLATINUM - 893.65 +1.54%
LME:  ALUMINIUM - 2051.00+0.86% COPPER - 6777.00+0.24%
LME:  NICKEL - 11250.00+0.72% TIN - 18975.00+0.53%
LME:  LEAD - 2501.00+0.83% ZINC - 3187.00+0.50%
FOREX:  USD/JPY - 112.60+0.25% EUR/GBP - 0.8821+0.57%
FOREX:  EUR/USD - 1.1749-0.27% GBP/USD - 1.3320-0.84%
STOCKS RUS:  MICEX - 2143.99-0.39% RTSI - 1143.99 -0.68%
STOCKS US: DOW JONES - 24651.74+0.58% NASDAQ - 6936.58+1.17%
STOCKS US: S&P 500 - 2675.81 +0.90%
STOCKS JAPAN:  NIKKEI - 22553.22 -0.62% TOPIX - 1793.47 -0.81%
STOCKS CHINA:  HANG SENG - 28848.11 -1.09% SSEC - 3266.14 -0.80%
STOCKS EUR:  FTSE100 - 7490.57+0.57% CAC40 - 5349.30-0.15%
STOCKS EUR:  DAX - 13103.56+0.27%
15/12/2017  CBA:  USD - 482.36 AMD -0.38 GBP - 647.76 AMD -1.57
15/12/2017  CBA:  EURO - 568.99 AMD -1.66
15/12/2017  CBA:  GOLD - 19400.8 AMD +114.31 SILVER - 248.29 AMD +4.54
15/12/2017  CBA:  PLATINUM - 13631.74 AMD +20.31
17/05/2016  NASDAQ OMX ARMENIA:   USD/AVG - 477.75 AMD -2.70
Արման Ալոյան. hիպոթեկային շուկան կդառնա առավել թափանցիկ ու կանխատեսելի
08/12/2016 12:20

Արման Ալոյան. hիպոթեկային շուկան կդառնա առավել թափանցիկ ու կանխատեսելի

Բնակարանային հիփոթեքային կրեդիտավորման գործընթացին առնչվող օրենսդրական փաթեթով սահմանվում են մի շարք կանոններ, որոնք ուղղված են hիփոթեքային կրեդիտներ ստացող անձանց իրավունքների և օրինական շահերի պաշտպանության մակարդակը բարձրացնելուն և ֆինանսական համակարգի նկատմամբ սպառողների վստահությունն ամրապնդելուն: Կենտրոնական բանկի իրավաբանական վարչության իրավական խորհրդատվության և զարգացման բաժնի պետ Արման Ալոյանը «Արմենպրես»-ի հետ զրույցում ներկայացնում է օրենսդրական փաթեթի մանրամասները:

-Պարոն Ալոյան, կառավարության նիստում Կենտրոնական բանկի կողմից ներկայացվեց բնակարանային հիփոթեքային կրեդիտավորման գործընթացին առնչվող օրենսդրական փաթեթ: Նշվում էր, որ դրա նպատակն է պաշտպանել հիպոթեքային վարկառուների շահերը: Կխնդրեմ ներկայացնել, թե  ի՞նչ է դա ենթադրում, ի՞նչ փոփոխություններ են նախատեսված նոր օրինագծով:

-Այսօր օրենքը սահմանում է բնակարանային հիփոթեքի մասին ընդհանուր դրույթներ: Առաջարկվող օրենսդրական փաթեթն անդրադառնում է հենց բնակարանային հիպոթեքի առանձնահատկություններին, ինչի արդյունքում քաղաքացիները կկարողանան օգտվել առավել թափանցիկ ու պաշտպանված բնակարանային հիփոթեքային վարկերից: Առաջինը, որ այս նախագծով կարգավորվում է, սպառողի տեղեկացված լինելու իրավունքն է: Օրենքի նախագիծը սահմանում է, որ կրեդիտավորողները` բանկերը, վարկային կազմակերպությունները, որոնք հիպոթեկային վարկեր են առաջարկում, հաճախորդին տրամադրեն տեղեկատվական ամփոփագիր կոչվող փաստաթուղթ: Ընդ որում, այդ փաստաթուղթը տրամադրվելու է անվճար: Դրանից  բացի այն տեղադրվելու է կրեդիտավորողի կայքում: Այսինքն` այդ փաստաթուղթը պետք է հասանելի  լինի հաճախորդին:

-Ամփոփագիր փաստաթուղթն ի՞նչ տեղեկատվություն է պարունակելու:

-Այդ ամփոփագիրն իր մեջ ընդգրկուն ինֆորմացիա է պարունակում, այն է՝ վարկի արդյունավետ տոկոսադրույքը, այն ծախսերը, որոնք քաղաքացին պետք է կատարի վարկ վերցնելիս, վարկը ժամկետից շուտ մարելու հնարավորությունը, դրա իրականացման կարգն ու հետևանքները, վարկի մարման կանոնները, որոնք են վարկը պատշաճ չմարելու հետևանքները և այլն: Հետևաբար` սպառողը, լինելով առավել տեղեկացված, հնարավորություն կունենա վարկատուի հետ բանակցել իր համար նախընտրելի պայմաններով, ժամկետով և տոկոսադրույքով վարկի ձեռքբերման հարցի շուրջ:

Մի կարևոր դրույթի մասին, որը վերաբերում է կրեդիտավորման պայմանագրի կնքմանը. նախագծով կրեդիտավորման պայմանագիր կնքելու առաջարկ ստացող քաղաքացու համար օրենքով սահմանվել է 7 աշխատանքային օր մտածելու համար: Կրեդիտավորողն, իհարկե, կարող է ավելի երկար մտածելու ժամանակ տրամադրել: Այդ առաջարկը 7 աշխատանքային օրվա ընթացքում կրեդիտառուի համար ուժի մեջ է մնում: Մտածելու ժամանակը կրեդիտառուի հնարավորությունն ու իրավունքն է գնահատելու, արդյոք առաջարկն իր համար ընդունելի է, թե ոչ: Եթե ընդունելի է, ապա մինչև այդ ժամկետի ավարտը ցանկացած պահի կարող է կնքել պայմանագիրը: Կարևորն այն է, որ եթե քաղաքացին հրաժարվի պայմանագիրը կնքելուց, ապա իր համար բացասական հետևանքներ չեն առաջանում:

Նախագծով սահմանվելու են նաև բնակարանային հիփոթեքի պայմանագրի նվազագույն պայմանները: Մասնավորապես՝տարեկան փաստացի տոկոսադրույքի չափը, կրեդիտի մարման ժամանակացույցը, կրեդիտառուի կողմից վարկը պատշաճ ու ժամանակին չմարելու  հետևանքները: Պայմանագիրն արտացոլելու է նաև կրեդիտավորողի ու սպառողի միջև հաղորդակցման, կարգը:

Ի դեպ, նախագիծը ապահովում է, որ կրեդիտավորողը տեղեկացված լինի նաև պայմանագրի կնքումից հետո՝ դրա գործողության ամբողջ ընթացքում: Մասնավորապես, կրեդիտավորողը պարտավոր է կրեդիտառուին պարբերաբար տրամադրել անվճար քաղվածք, որտեղ արտացոլվում է, թե որքան է կրեդիտի մնացորդը, երբ պետք է հաջորդ վճարումը լինի և այլն: Կարևոր է, որ կրեդիտառուն ինքն է որոշում թե ինչպես ու ինչ եղանակով է ցանկանում ստանալ այս տեղեկատվությունը:

-Օրենքի նախագիծը նաև որոշակի կարգավորումներ է առաջ քաշում կապված վարկի վաղաժամկետ մարման և անշարժ գույքի գնահատման հետ: Ի՞նչ կարգավորումների մասին է խոսքը:

-Այո, հաջորդ կարևոր հարցը վերաբերում է վարկի վաղաժամկետ մարման գործընթացին: Որպես ընդհանուր կանոն նախատեսվում է, որ քաղաքացին միշտ կարող է վարկի գումարը կամ դրա մի մասը վաղաժամկետ մարել: Կրեդիտավորողը չի կարող կրեդիտի գումարի կամ դրա մի մասի վաղաժամկետ մարման համար կրեդիտառուից գանձել որևէ փոխհատուցում կամ կրեդիտառուի համար այլ անբարենպաստ պայմաններ սահմանել: Բացառություն է միայն, եթե վաղաժամկետ մարումը տեղի է ունենում պայմանագրի գործողության առաջին 3 տարիների ընթացքում և եթե մեկ տարվա ընթացքում կրեդիտի վաղաժամկետ մարվող գումարի չափը գերազանցում է այն գումարը, որը կստացվի կրեդիտի սկզբնական գումարը կրեդիտի սկզբնական տարիների վրա բաժանելու արդյունքում:

Անշարժ գույքի գնահատողների մասով՝ նախագիծը հստակ սահմանում է մի քանի կանոն, որոնցով պետք է առաջնորդվեն կրեդիտավորողներն անշարժ գույքի գնահատողների հետ համագործակցելիս: Նախ` կրեդիտավորողն իր համար ընդունելի գնահատողների ցանկում պետք է ներառի առնվազն 4 գնահատողի: Հաջորդ պայմանն այն է, որ այդ գնահատողները ներառված լինեն ԿԱ Անշարժ գույքի կադաստրի պետական կոմիտեի կողմից հրապարակված անշարժ գույքի գնահատման գործունեություն իրականացնելու իրավունք ունեցող անձանց անվանացանկում:  Դրանից բացի, այդ 4 գնահատողները չպետք է փոխկապակցված լինեն միմյանց հետ և չպետք է փոխկապակցված լինեն կրեդիտավորողի կամ նրա ղեկավարների հետ:

-Դուք խոսեցիք վարկ վերցնող քաղաքացիներին պատշաճ տեղեկացնելու մասին, փորձը ի՞նչ է ցույց տալիս, մինչ այժմ այդ ամենը պատշաճ կարգով չէ՞ր իրականացվում բանկերի, վարկային կազմակերպությունների կողմից:

-Կարող եմ ասել, որ առաջին անգամ  օրենքի մակարդակով սահմանվելու է, թե բնակարանային հիփոթեքային կրեդիտավորման ոլորտում կրեդիտավորողը սպառողին ինչ ծավալի տեղեկատվություն ու ինչ եղանակով պետք է տրամադրի:

Նոր օրենքի նախագծով սահմանվում են միասնական ու ստանդարտ կանոններ որոնք թույլ կտան սպառողին հասկանալ իր ակնկալիքը, իսկ կրեդիտավորողին հասկանալ, թե ինչ ու ինչպես պետք է անել սպառողի համար պատշաճ տեղեկացումը ապահովելու համար:

Սպառողի տեղեկացված լինելու հանգամանքը բնակարանային հիփոթեքի շուկան կդարձնի առավել թափանցիկ ու կբարձրացնի սպառողների վստահությունը:

-Եթե բանկը կամ վարկատու կազմակերպությունը, չի կատարում այս գործընթացները, ի՞նչ լծակներ կան օրենսդրությամբ նախատեսված:

-Նախագիծը նախատեսում է պատասխանատվության մի քանի մեխանիզմներ: Նախ Կենտրոնական բանկը, որպես ֆինանսական համակարգի կարգավորող ու վերահսկող, ունի կարգավորիչ ազդեցության գործիքներ, ապահովելու համար օրենքի պահանջների կատարումը, այդ թվում, պատասխանատվության միջոցներ, որոնք կիրառում է կրեդիտավորողների նկատմամբ, եթե նրանք կխախտեն օրենքի պահանջները: Բացի դրանից, նախագիծը սահմանում է կրեդիտառուի առաջ կրեդիտավորողի պատասխանատվության մեխանիզմ, երբ կրեդիտառուն, ով կարծում է, թե կրեդիտավորողը խախտել է իր որևէ իրավունք, կարող է դիմել դատարան կամ Ֆինանսական համակարգի հաշտարարին կամ առևտրային արբիտրաժ:

Ընդ որում, կրեդիտավորողի ծառայություններից օգտվող կրեդիտառուի իրավունքների խախտման փաստը հաստատվելու դեպքում դատարանի վճռով, առևտրային արբիտրաժի կամ Ֆինանսական համակարգի հաշտարարի որոշմամբ հօգուտ կրեդիտառուի, օրենքով սահմանված դեպքերում ու կարգով կարող է բռնագանձվել երեք հարյուր հազար դրամ:

-Այս օրենսդրական փաթեթը ե՞րբ կմտնի ուժի մեջ:

-Ինչպես գիտեք Բնակարանային հիփոթեքային կրեդիտավորման մասին օրենսդրական փաթեթը Կառավարության կողմից արդեն հավանության է արժանացել սույն թվականի դեկտեմբերի 1-ին և պետք է ներկայացվի Ազգային ժողով: Խորհրդարանի կողմից ընդունվելուց ու հրապարակվելուց հետո ուժի մեջ կմտնի մեկ տարի անց, որպես անցումային փուլ, որպեսզի կրեդիտավորողներն իրենց ընթացակարգերն ու վարքագիծը համապատասխանեցնեն օրենքի պահանջներին:           

Աննա Գզիրյան

Ucom - Լայնաշերտ ինտերնետ սկսած 6000 դրամից:
Լրահոս
Արտարժույթ
10:00 16/12 Առք Վաճառք
AMD / USD 481.50 483.50
AMD / EUR 565.00 571.00
AMD / RUR 8.18 8.28
դոլար
դոլար
ԿԲ Փոխարժեքներ
15/12/2017
Դոլար / Դրամ
482.36
-0.38
Եվրո / Դրամ
568.99
-1.66
Ռուբլի / Դրամ
8.19
-0.05
Ֆունտ / Դրամ
647.76
-1.57
ԿԲ Մետաղներ
15/12/2017
դրամ / գրամ
Ոսկի
19400.8
+114.31
Արծաթ
248.29
+4.54
Պլատին
13631.74
+20.31
Forex
10:00 16/12
EUR/USD
1.1749
-0.27%
GBP/USD
1.3320
-0.84%
USD/JPY
112.60
+0.25%
EUR/GBP
0.8821
+0.57%
Նավթ
10:00 16/12
դոլար / բարել
Brent
63.23
-0.08%
Light Sweet
57.30
+0.28%
Comex
10:00 16/12
$ / տր. ունց.
Ոսկի
1257.50
+0.05%
Արծաթ
16.06
+0.82%
Պլատին
893.65
+1.54%
LME / 3M
10:00 16/12
դոլար / տոննա
Ալյումին
2051.00
+0.86%
Պղինձ
6777.00
+0.24%
Նիկել
11250.00
+0.72%
Անագ
18975.00
+0.53%
Կապար
2501.00
+0.83%
Ցինկ
3187.00
+0.50%
Մոլիբդեն
16000.00
+0.00%
Կոբալտ
72500.00
+0.00%
Ինդեքսներ
10:00 16/12
կետ
Dow Jones
24651.74
+0.58%
S&P 500
2675.81
+0.90%
NASDAQ
6936.58
+1.17%
FTSE
7490.57
+0.57%
CAC 40
5349.30
-0.15%
DAX
13103.56
+0.27%
RTSI
1143.99
-0.68%
Micex
2143.99
-0.39%
Nikkei
22553.22
-0.62%
Topix
1793.47
-0.81%
Hang Seng
28848.11
-1.09%
SSEC
3266.14
-0.80%
Թվային արժույթներ
10:00 16/12
BTC/AMD
8,536,952
+1.51%
BTC/USD
17698.3
+1.59%
ETH/USD
705.18
+6.32%
BCH/USD
1840.12
+4.16%
XRP/USD
0.773153
+2.78%
BTG/USD
309.224
+5.72%
LTC/USD
303.124
+10.74%
DASH/USD
925.721
+5.54%
ԿԱՊԻՏԱԼԻԶԱՑԻԱ
BTC
296,346,529,605
+1.61%
ETH
67,957,240,023
+6.34%
BCH
31,021,156,987
+4.17%
XRP
29,951,286,056
+2.78%
BTG
5,166,796,323
+5.74%
LTC
16,467,630,567
+10.77%
DASH
7,179,782,091
+5.57%
ԿԲ Տոկոսադրույքներ
15/12/2017
Վերաֆին.
6.00
+0.00
Լոմբ. ռեպո
7.50
+0.00
Միջ. ներգր.
4.50
+0.00
Մակրոտնտեսական
10/2017
ՏԱՑ
Տնտեսական Ակտիվության Ցուցանիշ
+7.0%
ԱԱԾ 3
Արդյունաբերական Արտադրանքի Ծավալ
1,338.331
+12.4%
Արտ. 1
Արտահանում
1,745.4
+19.4%
Ներմ. 1
Ներմուծում
3,234.4
+24.0%
ՍԳԻ
Սպառողական գների ինդեքս
+0.7%
Մջն. Աշխ. 2
Միջին Աշխատավարձ
189,972
+2.6%
Ծառ. 3
Ծառայությունների Ծավալ
1,182.168
+13.9%
Շին. 3
Շինարարության ծավալ
274.599
-0.9%
1 - միլիոն դոլար, 2 - դրամ, 3 - միլիարդ դրամ