ԵՀ-ն առաջարկել է կասեցնել Իսրայելի հետ առևտրի արտոնյալ ռեժիմը
ԵՀ-ն ներկայացրել է ԵՄ խորհրդին առաջարկ՝ կասեցնելու որոշ առևտրային դրույթների կիրարկումը, որոնք ներառված են Եվրամիության և Իսրայելի միջև համաձայնագրում։
«Առաջարկվող կասեցումը վերաբերում է Իսրայելին տրամադրված մաքսային արտոնություններին, այդ թվում՝ առևտրի ազատ շարժին, ծառայությունների ստեղծման և մատուցման իրավունքին, պետական գնումներին, մրցակցությանը և մտավոր սեփականությանը։ Գործնականում դա նշանակում է, որ Իսրայելի ներմուծումը ԵՄ այլևս չի լինի արտոնյալ մուտքով ԵՄ շուկա, և այդ ապրանքները կհարկվեն այն մակարդակով, որը կիրառվում է ցանկացած այլ երրորդ երկրի նկատմամբ, որի հետ ԵՄ-ն չունի ազատ առևտրի համաձայնագիր»:
Առևտրի հարցերով հանձնակատար Մարոշ Շեֆչովիչը պարզաբանել է, որ առաջարկը հիմնված է եվրոպա-միջերկրածովյան համաձայնագրի Իսրայելին վերաբերող 2-րդ և 79-րդ հոդվածների վրա, որոնք մարդու իրավունքների և ժողովրդավարական սկզբունքների հարգումը սահմանում են որպես կողմերի գործընկերության հիմնարար տարրեր։
«Մենք ցավում ենք, որ ստիպված ենք դիմել այս քայլին։ Սակայն մենք այն համարում ենք նպատակահարմար և համաչափ՝ հաշվի առնելով Գազայի հատվածում շարունակվող հումանիտար ճգնաժամը», – նշել է եվրահանձնակատարը։
Այժմ ԵՄ խորհուրդը պետք է այս որոշումը ընդունի մեծամասնական համաձայնությամբ։
ԵՄ-ն Իսրայելի ամենամեծ առևտրային գործընկերն է․ 2024 թվականին նրա բաժինը կազմել է Իսրայելի համաշխարհային առևտրի 32%-ը։ Իսրայելը ԵՄ առևտրային գործընկերների ցանկում զբաղեցնում է 31-րդ տեղը։ 2024 թվականին ԵՄ-ի և Իսրայելի միջև ապրանքաշրջանառության ընդհանուր ծավալը կազմել է 42.6 միլիարդ եվրո։
ԵՄ-ի ներմուծումը Իսրայելից, ըստ Եվրահանձնաժողովի տվյալների, կազմել է 15.9 միլիարդ եվրո։ Դրանց հիմնական մասը եղել են մեքենաներ և տրանսպորտային սարքավորումներ (7 միլիարդ եվրո, 43.9%), քիմիական արդյունաբերության արտադրանք (2.9 միլիարդ եվրո, 18%) և այլ արդյունաբերական ապրանքներ (1.9 միլիարդ եվրո, 12.1%)։