Նավթային հսկաները միլիարդավոր դոլարներ են ներդնում ջերմամիջուկային սինթեզում
Առաջատար էներգետիկ ընկերությունները միլիարդավոր դոլարներ են ներդնում ջերմամիջուկային սինթեզում, որը հաճախ անվանում են էներգետիկայի «Սուրբ Գրաալ»։ Eni-ն CFS-ի հետ համատեղ նախատեսում է կոմերցիոն կայաններ կառուցել Եվրոպայում և ԱՄՆ-ում, իսկ Shell-ը և Chevron-ը ներդրումներ են կատարել Zap Energy ստարտափում։
Էներգետիկ շուկայի խոշոր խաղացողներն ավելացնում են ներդրումները ջերմամիջուկային սինթեզի ոլորտում։ Այդ մասին գրում է Financial Times-ը՝ հղում անելով ոլորտի ներկայացուցիչներին։ Մրցավազքին միացած ընկերությունների թվում են իտալական Eni-ն, բրիտանական Shell-ը, ամերիկյան Chevron-ը և գերմանական RWE-ն։
FT-ն ջերմամիջուկային սինթեզն անվանում է էներգետիկայի «Սուրբ Գրաալ»։ Տեխնոլոգիան կարող է ապահովել ցածր ածխածնային արտանետումներով էլեկտրաէներգիայի հսկայական ծավալներ։ Սակայն մինչ այժմ որևէ ընկերության չի հաջողվել ապացուցել, որ այս եղանակով էներգիայի կոմերցիոն արտադրությունն իրագործելի է։
Իտալական Eni-ն նախատեսում է Եվրոպայում առաջին կոմերցիոն ջերմամիջուկային էլեկտրակայանը գործարկել 2040-ականների սկզբին կամ ավելի վաղ։ Նախագիծն իրականացվում է ամերիկյան Commonwealth Fusion Systems (CFS) ստարտափի հետ համատեղ, որի մեջ Eni-ն արդեն ներդրումներ է կատարել։ Ընկերությունը նաև էլեկտրաէներգիայի գնման համաձայնագիր է կնքել ԱՄՆ-ում CFS-ի առաջին կայանի հետ։ Գործարքի արժեքը կազմում է մոտ $1 մլրդ։
«Ոլորտում մրցակցությունը աճում է։ Նախկինում սա միշտ դիտարկվում էր որպես հետազոտական ուղղություն։ Այժմ մենք այն դիտարկում ենք որպես առանձին արդյունաբերություն»,— Financial Times-ին ասել է Eni-ի մագնիսական ջերմամիջուկային սինթեզի ուղղության ղեկավար Ֆրանչեսկա Ֆերացան։
CFS-ը ներգրավել է մոտ 3 մլրդ դոլար և նախատեսում է ԱՄՆ-ում առաջին կոմերցիոն կայանը գործարկել 2030-ականների սկզբին։ Eni-ն նաև աշխատում է վառելիքային ցիկլի ուղղությամբ՝ դեյտերիումի և տրիտիումի արդյունահանման, տարանջատման և վերօգտագործման վրա։ Այդ նպատակով ընկերությունը համատեղ ձեռնարկություն է ստեղծել Մեծ Բրիտանիայի Ատոմային էներգիայի վարչության հետ։
Shell-ը և Chevron-ը ներդրումներ են կատարել ամերիկյան Zap Energy-ում, իսկ RWE-ն նույնպես խաղադրույք է կատարում ջերմամիջուկային սինթեզի վրա։ Ֆերացայի խոսքով՝ ընկերություններին անհրաժեշտ կլինեն «միլիարդավոր» դոլարներ՝ կոմերցիոն ջերմամիջուկային էլեկտրակայանները էներգահամակարգին միացնելու համար։
«Սա չափազանց մեծ խաղ է՝ ձախողվելու համար»,— ասել է նա։
Bloomberg NEF-ի վերլուծաբան Քրիս Գադոմսկին նշել է, որ տեխնոլոգիական ընկերությունների միաժամանակյա ներդրումները թե՛ ջերմամիջուկային սինթեզում, թե՛ ավանդական ատոմային էներգետիկայում արտացոլում են պահպանվող անորոշությունը։ Նրա խոսքով՝ ներդրողները «բաշխում են խաղադրույքները», քանի որ դեռ պարզ չէ, թե որ տեխնոլոգիան վերջնականապես հաջողության կհասնի։