ՊԵԿ-Ը ՆԵՐԴՆՈՒՄ Է ԱՎԵԼԱՑՎԱԾ ԱՐԺԵՔԻ ՀԱՐԿԻ ՎԵՐԱԴԱՐՁՄԱՆ ԱՎՏՈՄԱՏ ՀԱՄԱԿԱՐԳ

Ապրիլի 11-ին ՀՀ ԿԱ Պետական եկամուտների կոմիտեն, ԱՄՆ Միջազգային զարգացման գործակալության հետ համատեղ, կազմակերպել էր աշխատաժողով, որը վերաբերում էր ավելացված արժեքի հարկի վերադարձման ավտոմատացված համակարգի ներդրմանը, ինչը նախատեսվում է կիրառել այս տարվա հուլիսի 1-ից: ՊԵԿ և ԱՄՆ ՄԶԳ հարկային ծրագրի համատեղ մշակվելիք համակարգը օժտված է լինելու միջազգային առաջատար փորձից բխող գործառնական լիարժեք կարողություններով: Ինչպես տեղեկացնում են ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ-ից` Համակարգը նախատեսվում է առանց մարդկային միջամտության ավելացված արժեքի հարկի վերադարձը ապահովելու համար: Այն կնվազեցնի ավելորդ փաստաթղթաշրջանառությունը և համապատասխան ընթացակարգերը կդարձնի առավել արդյունավետ:

 

Ըստ ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ նախագահի տեղակալ Ռուբիկ Քոչարյանի` խոսքը հարկային բարեփոխումների շարունակականության մասին է, երբ արտահանող  կազմակերպությունը, որն ունի օրենքով սահմանված արտոնություն, համաձայն որի ավելացված արժեքի հարկի զրոյական դրույքաչափով է հարկվում, առանց հարկային մարմին այցելելու, առանց ավելորդ դիմումներ ներկայացնելու, իր գրասենյակից էլեկտրոնային եղանակով ԱԱՀ վերադարձման հայտ է ներկայացնում: «Նոր ներդրվող համակարգը հնարավորություն է տալիս, բավարար չափորոշիչների առկայության դեպքում, առանց մարդկային միջամտության, ավտոմատ կերպով մշակել տեղեկատվությունը և վերադարձնել գումարը», – պարզաբանել է Ռուբիկ Քոչարյանը:

 

«Էյ Սի Փի» ընկերության ֆինանսական տնօրեն Տիգրան Խաչատրյանի կարծիքով. «Առայժմ մենք խոսում ենք ԱԱՀ-ի վերադարձման ավտոմատ համակարգի ներդրման առաջին փուլի մասին, որտեղ համակարգը նախատեսում է հինգ միլիոն դրամը չգերազանցող ավելացված արժեքի հարկի ավտոմատ վերադարձ, իսկ 2012թ.-ից կներդրվի տաս միլիոն դրամը չգերազանցող գումարի վերադարձ: Առաջին փուլում կօգտվեն փոքր շրջանառություն ունեցող կազմակերպությունները, սակայն սա խիստ կարևոր է, քանի որ ինչպես գիտեք արտահանումը մեծապես կախված է ավելացված արժեքի հարկի վերադարձից և այս մեխանիզմի կիրառումից  էապես կշահեն փոքր շրջանառություն ունեցող արտահանող կազմակերպությունները: Ես ուզում եմ հատուկ ընդգծել, որ վերջին ամիսների փաստացի ձևավորված պրակտիկան զգալի առաջընթաց է արձանագրել այն առումով, որ ՊԵԿ-ը ԱԱՀ-ի վերադարձը կատարում է 90-օրյա ժամկետից էապես ավելի կարճ ժամանակահատվածում, հաճախ այդ ժամկետը, անգամ խոշոր կազմակերպությունների դեպքում, չի գերազանցում 40-45 օրը: Ինչը նշանակում է, որ կան նախադրյալներ, որպեսզի առաջին փուլի ներդրումից հետո ՊԵԿ-ը մտածի ավելի մեծ արժեքային շեմում գտնվող կազմակերպությունների համար ընթացակարգերը ավտոմատացնելու ուղղությամբ»:

 

ԱՄՆ Միջազգային զարգացման գործակալության հարկային բարեփոխումներին օժանդակող տեխնիկական աջակցության ծրագրի ավագ խորհրդատու Քոլին Լեթբրիջն էլ իր հերթին նշել է. «Նման չափորոշիչներ մշակվել և կիրառվում են Եգիպտոսում և Հորդանանում: Ներդրված չափորոշիչների շնորհիվ խթանվում է հարկ վճարողների կամավոր կարգապահությունը: Բոլոր երկրները շարժվում են կամավոր կարգապահության ներդրման ուղղությամբ: Երբ հաշվետվությունը ներկայացվում է, այդ հաշվետվությունը գնում է համակարգի տվյալների շտեմարան, և այնտեղից քաղում է որոշակի տվյալներ, որոնք կարող են ռիսկային լինել: Եվ այդ ռիսկային չափորոշիչների հիման վրա բոլոր ստուգումները կկատարվեն, կորոշվի ռիսկայնության միավորը, որի հիման վրա էլ որոշում կընդունվի ավտոմատ կերպով վերադարձնել ԱԱՀ-ն, թե կատարել լրացուցիչ ուսումնասիրություն»: 

 

Միջոցառմանը  մասնակցում էին արտաքին տնտեսական գործունեություն իրականացնող հարկ վճարողներ, Հայաստանում խոշոր հարկային և հաշվապահական խորհրդատվական ընկերությունների ներկայացուցիչներ, միջազգային կազմակերպությունների աշխատակիցներ: Վերջիններիս ընդգծել են, որ նմանատիպ միջոցառումները խիստ կարևոր են, քանի որ հարկ վճարողների հետ նման հարցերի վաղօրոք քննարկումները ներդրվող համակարգը կդարձնեն առավել օբյեկտիվ և արդյունավետ: