Ֆինանսական

USD BUY - 480.00+0.50 USD SELL - 486.00+1.00
EUR BUY - 566.00+1.00 EUR SELL - 573.50+1.00
OIL:  BRENT - 74.87+0.03 WTI - 72.11-0.07
COMEX:  GOLD - 1806.20+0.41 SILVER - 24.85-1.55
COMEX:  PLATINUM - 1058.20-0.31
LME:  ALUMINIUM - 2492.00-0.66 COPPER - 9728.50+1.29
LME:  NICKEL - 19374.00-0.55 TIN - 34710.00+0.68
LME:  LEAD - 2351.00-1.28 ZINC - 2962.00-0.05
FOREX:  USD/JPY - 109.79-0.36 EUR/GBP - 1.1821+0.16
FOREX:  EUR/USD - 1.1821+0.16 GBP/USD - 1.3875+0.35
STOCKS RUS:  RTSI - 1594.64-0.49
STOCKS US: DOW JONES - 35058.52-0.24 NASDAQ - 14660.58-1.21
STOCKS US: S&P 500 - 4401.46-0.47
STOCKS JAPAN:  NIKKEI - 27581.66-1.39 TOPIX - 1919.65-0.95
STOCKS CHINA:  HANG SENG - 25473.88+1.54 SSEC - 3361.59-0.58
STOCKS EUR:  FTSE100 - 6996.08-0.42 CAC40 - 6531.92-0.71
STOCKS EUR:  DAX - 15519.13-0.64
28/07/2021  CBA:  USD - 482.32+0.04 GBP - 669.27+4.88
28/07/2021  CBA:  EURO - 570.01+1.88
28/07/2021  CBA:  GOLD - 27917.93+4.64 SILVER - 389.46-3.84
28/07/2021  CBA:  PLATINUM - 16514.9+1.37
engрус
Հուլիս, 2021
July 2021
M T W T F S S
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728293031  
Հայկ Մնացականյան. Գնաճի զսպում և արժույթի արժևորում. կարճաժամկետ լուծումները երկար չեն կարող գործել
21/07/2021 21:02

Հայկ Մնացականյան. Գնաճի զսպում և արժույթի արժևորում. կարճաժամկետ լուծումները երկար չեն կարող գործել

Ըստ Կենտրոնական բանկի ներկայացրած վերջին տվյալների՝ գնաճն այսօր կազմում է 6.5 %, իսկ ՀՀ-ում որպես գնաճի նպատակային թիրախ սահմանվել է 4 %-ը: Այսինքն, գնաճն այսօր գերազանցում է սահմանված նշաձողը:

Հասարակությանն իրազեկելու համար պարզաբանենք, որ գնաճը ոչ թե բոլոր ապրանքատեսակների գների աճն է, այլ սպառողական զամբյուղում ներառված ապրանքների գների միջին աճն է, իսկ ՀՀ սպառողական զամբյուղում այսօր ներառված են 450 անուն ապրանքատեսակ և ծառայություններ, որոնք բաժանված են խմբերի. պարենային ապրանքների կշիռը սպառողական զամբյուղում կազմում է մոտավորապես 46 %, ոչ պարենային ապրանքներինը՝ մոտ 22 %, իսկ ծառայություններինը՝ շուրջ 32 %:

Կա՞ արդյոք անարդարություն գնաճի միջինացված ցուցանիշի մեջ:

Իհարկե, կա, քանի որ եթե պարենային ապրանքների գներն աճում են, իսկ ոչ պարենային ապրանքներինը և ծառայություններինը՝ նվազում, ապա ստանում ենք միջինացված մի թիվ, բայց սպառողների մի մեծ մասի, կենսաթոշակառուների և հասարակության այլ խոցելի խմբերի համար պարենային ապրանքների գներն ավելի կարևոր են, առավել ևս ՀՀ-ում, որտեղ աղքատության մակարդակը մոտ 28 % է, իսկ գործազրկության մակարդակն էլ հասնում է գրեթե երկու տասնյակի:

2021 թ. մայիսին անցյալ տարվա նույն ժամանակահատվածի համեմատ սպառման ապրանքների միջին գնաճը եղել է 8 %, սննդամթերք, խմիչք, ծխախոտ՝ 7.6 %, իսկ ոչ պարենային ապրանքների միջին գնաճը՝ 9 %: Համեմատության համար էլ եթե նշենք, որ Եվրամիության երկրներում միջին գնաճը 2 %-է, ապա պարզ է, որ Հայաստանի դեպքում 6.5 % գնաճը բավականին բարձր է:

Արձանագրենք, որ Կենտրոնական բանկի հիմնական նպատակը գների կայունության ապահովումն է, որը բառացիորեն չի նշանակում անփոփոխ գներ, այլ նշանակում է գների սահուն և կայուն աճ: Հետևաբար ԿԲ-ն իրականացնում է այնպիսի քաղաքականություն, որ հասնի նշված նպատակին: Փաստացի աժմ ստեղծվել է իրավիճակ, երբ տրված նպատակից 2.5% շեղում ունենք, որը պետք է կարգավորվի:

Իսկ ի՞նչ կապ կա գնաճի և փոխարժեքի միջև.

ԿԲ-ն իր հիմնական նպատակին հասնելու համար արժութային կամ դրամավարկային քաղաքականության գործիքներով հնարավորություն ունի կարգավորելու գնաճի մեծությունը՝ մասամբ ազդելով նաև փոխարժեքի ձևավորմանը:

Քանի որ ՀՀ տնտեսության ոչ արդյունավետ կառուցվածքից ելնելով ներմուծումը մոտ երկու անգամ գերազանցում է արտահանմանը, ապրանքների և ծառայությունների գները էապես կախված են փոխարժեքի մակարդակից:

Այսօր ունենք դրամի արժևորում, որը միայն մասամբ է շուկայական մեխանիզմների արդունքում գրանցվել: Շուկայական գործոններ են օրինակ, տրանսֆերտների աճը, գյուղատնտեսության սեզոնային ակտիվացումը, որոնց հետևանքով արտարժույթ է գալիս Հայաստան: Բայց իհարկե միայն դրանով հետպատերազմյա ծանր վիճակում գտնվող տնտեսությունում  հնարավոր չէ կարգավորել գնաճը:

Ի դեպ, տրանսֆերտները, կարելի է ասել, թմրադեղի ազդեցություն ունեն նորանկախ Հայաստանի տնտեսության զարգացման պատմության մեջ: Խնդիրն այն է, որ երբ տրանսֆերտներն աճում են, մենք արդյունավետորեն չենք աշխատում տնտեսության կառուցվածքային փոփոխության, աշխատատեղերի ստեղծման, սոցիալական խնդիրների լուծման ուղղությամբ: Տրանսֆերտների աճն ունի նաև այլ թաքնված վտանգ. այն վկայում է ՀՀ-ից բնակչության սեզոնային կամ հիմնական արտագաղթի մասին:

Գնաճի խնդրի կարգավորմանը նպաստեց այն, որ ԿԲ-ն վերջերս որոշում կայացրեց բարձրացնել պարտադիր պահուստավորման նորմայի սահմանաչափը ՀՀ դրամով ավանդների համար` սահմանելով այն 4 %, նախկինում 2 %-ի փոխարեն: Արդյունքում  որոշակիորեն սահմանափակվեց  դրամի զանգվածը տնտեսության մեջ: Միևնույն ժամանակ ԿԲ-ն օգտագործեց մեկ այլ գործիք` բարձրացրեց վերաֆինանսավորման տոկոսադրույքը:

Այս երկու ազդակների արդյունքում այսօր ունենք դրամի արժևորում, նպատակը պարզ է. փոխարժեքի միջոցով հնարավորինս զսպել գնաճը:

Բայց ակնհայտ է, որ այս քաղաքականությունը երկար գործել չի կարող, քանի որ այն զսպում է նաև տնտեսության աճը:

Այսինքն, կարճաժամկետ լուծումներով կարելի է պայքարել հետևանքների դեմ, բայց հնարավոր չէ վերացնել պատճառը: Իսկ պատճառը պարզ է. մեր երկրի տնտեսության կառուցվածքն արդյունավետ չէ, այն չի ապահովում զարգացած երկիր դառնալու հեռանկար: Հետևաբար առաջնահերթ խնդիրը տնտեսության կառուցվածքային փոփոխությունն է. անհրաժեշտ է մեկ օր առաջ սկսել հստակ քայլեր իրականացնել արտադրող տնտեսություն ունենալու համար:

Հայկ Մնացականյան, ԵՊՀ տնտեսագիտության ֆակուլտետի ֆինանսահաշվային ամբիոնի վարիչ

Ucom - Լայնաշերտ ինտերնետ՝ սկսած 6000 դրամից:
Արտարժույթ
10:50 28/07 Առք Վաճառք
AMD / USD 480.00 486.00
AMD / EUR 566.00 573.50
AMD / RUR 6.51 6.62
դոլար
դոլար
ԿԲ Փոխարժեքներ
28/07/2021
Դոլար / Դրամ
482.32
+0.04
Եվրո / Դրամ
570.01
+1.88
Ռուբլի / Դրամ
6.56
+0.03
Ֆունտ / Դրամ
669.27
+4.88
ԿԲ Մետաղներ
28/07/2021
դրամ / գրամ
Ոսկի
27917.93
+4.64
Արծաթ
389.46
-3.84
Պլատին
16514.9
+1.37
Ոսկու գին
28/07/2021
դրամ
999 հարգ
24k
27,917.93
958 հարգ
23k
26,754.68
916 հարգ
22k
25,591.44
720 հարգ
18k
20,938.45
625 հարգ
15k
17,448.71
585 հարգ
14k
16,285.46
500 հարգ
12k
13,958.97
417 հարգ
10k
11,632.47
375 հարգ
9k
10,469.22
FOREX
08:58 28/07
EUR/USD
1.1821
+0.16%
GBP/USD
1.3875
+0.35%
USD/JPY
109.79
-0.36%
EUR/GBP
0.8518
-0.19%
Նավթ
08:58 28/07
դոլար / բարել
Brent
74.87
+0.03%
Light Sweet
72.11
-0.07%
COMEX
08:58 28/07
$ / տր. ունց.
Ոսկի
1806.20
+0.41%
Արծաթ
24.85
-1.55%
Պլատին
1058.20
-0.31%
LME / 3M
08:58 28/07
դոլար / տոննա
Ալյումին
2492.00
-0.66%
Պղինձ
9728.50
+1.29%
Նիկել
19374.00
-0.55%
Անագ
34710.00
+0.68%
Կապար
2351.00
-1.28%
Ցինկ
2962.00
-0.05%
Մոլիբդեն
39551.00
+0.33%
Կոբալտ
52500.00
+0.00%
Ինդեքսներ
08:58 28/07
կետ
Dow Jones
35058.52
-0.24%
S&P 500
4401.46
-0.47%
NASDAQ
14660.58
-1.21%
FTSE
6996.08
-0.42%
CAC 40
6531.92
-0.71%
DAX
15519.13
-0.64%
RTSI
1594.64
-0.49%
Nikkei
27581.66
-1.39%
Topix
1919.65
-0.95%
Hang Seng
25473.88
+1.54%
SSEC
3361.59
-0.58%
Թվային արժույթներ
10:50 28/07
Կրիպտոարժույթներ
BTC/AMD
19,126,164
+6.64%
BTC/USD
39657.80
+6.69%
ETH/USD
2269.90
+3.13%
BCH/USD
492.62
+3.18%
XRP/USD
0.64
+1.59%
LTC/USD
134.03
+3.60%
BNB/USD
310.12
+1.46%
DOGE/USD
0.20
+0.00%
ETH/BTC
0.05740913
-3.11%
BCH/BTC
0.01246001
-2.75%
XRP/BTC
0.00001610
-4.39%
LTC/BTC
0.00339177
-2.62%
BNB/BTC
0.00784741
-4.63%
DOGE/BTC
0.00000515
-4.81%
ԿԲ Տոկոսադրույքներ
28/07/2021
Վերաֆին. տոկ.
Վերաֆինանսավորման տոկոսադրույք
6.00
+0.00%
Լոմբ. ռեպո
Լոմբարդային ռեպո
7.50
+0.00%
Միջ. ներգր.
Դրամական միջողների ներգրավման տոկոսադրույք
4.50
+0.00%
Մակրոտնտեսական
06/2021
ՏԱՑ
Տնտեսական Ակտիվության Ցուցանիշ
+5.0%
ԱԱԾ 3
Արդյունաբերական Արտադրանքի Ծավալ
1,036.5
+2.10%
Արտահանում 1
Արտահանում
1,379.5
+23.3%
Ներմուծում 1
Ներմուծում
2,192.2
+7.90%
ՍԳԻ
Սպառողական Գների Ինդեքս
+5.70%
Աշխատ. 2
Միջին ամսական անվանական աշխատավարձը
195,452
+4.4%
Առևտուր 3
Առևտրի շրջանառություն
1,471.2
+8.0%
Գյուղտնտ. 3,4
Գյուղատնտեսության համախառն արտադրանքի ծավալ
277.99
+6.80%
Ծառայ. 3
Ծառայությունների ծավալ
861.74
+2.70%
Շին. 3
Շինարարության ծավալ
125.60
+10.80%
1 - մլն Դրամ, 2 - Դրամ, 3 - մլրդ Դրամ, 4 - եռամսյակային