ԿԵՆՏՐՈՆԱԿԱՆ ԲԱՆԿ – ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ ՎԵՐԱՖԻՆԱՆՍԱՎՈՐՄԱՆ ՏՈԿՈՍԱԴՐՈՒՅՔԻ ՎԵՐԱԲԵՐՅԱԼ 26/02/10
ՀՀ Կենտրոնական բանկից «Բիզնես 24»-ին տեղեկացնում են, որ 2010 թ. փետրվարի 16-ի ՀՀ ԿԲ խորհրդի նիստին մասնակցում էին ՀՀ ԿԲ նախագահ Արթուր Ջավադյանը, նախագահի տեղակալ Վաչե Գաբրիելյանը, խորհրդի անդամներ Ամալյա Սարիբեկյանը, Անդրանիկ Նորեկյանը և Վախթանգ Աբրահամյանը:
Խորհրդի նիստը, որը հաջորդում էր դրամավարկային քաղաքականության ծրագրի հրապարակմանը, սկսվեց իրավիճակային հաշվետվության ներկայացմամբ, որտեղ, առկա նոր տեղեկատվության հիման վրա, գնահատականներ տրվեցին գնաճի, արտաքին միջավայրի, իրական և դրամավարկային հատվածների ընթացիկ զարգացումների վերաբերյալ, որոնք հիմնականում համահունչ էին ԿԲ-ի կանխատեսումներում նախանշված ուղղություններին: Հանքահումքային ու հիմնական պարենային ապրանքների միջազգային գների աճը, ինչպես նաև ընդլայնողական հարկաբյուջետային քաղաքականության պայմաններում ամբողջական պահանջարկի աստիճանական վերականգնումը շարունակել են նպաստել գնաճային միջավայրի պահպանմանը:
Ըստ պաշտոնական վիճակագրության, հունվարին արձանագրվել է շուրջ 1.7% գնաճ, որի պարագայում 12-ամսյա գնաճի ցուցանիշը կազմել է 7.0%` նախորդ ամսվա նույն ցուցանիշի համեմատ ավելանալով 0.5 տոկոսային կետով: Ամսվա ընթացքում սպառողական զամբյուղի կազմում պարենային ապրանքների գներն աճել են 3.3% աճով (նպաստումը գնաճին 1.8 տոկոսային կետ), իսկ ոչ պարենային ապրանքների շուկայում և ծառայությունների ոլորտում գրանցվել է գների ու սակագների 0.1% նվազում, որոնց ընդհանուր նպաստումը գնաճին կազմել է -0.05 տոկոսային կետ: Պարենային ապրանքների աճն իր հերթին պայմանավորվել է միրգ, բանջարեղեն ու կարտոֆիլ ապրանքախմբերի գների համապատասխանաբար 7.0% (նպաստումը գնաճին 0.2 տոկոսային կետ) և 26.0% (նպաստումը գնաճին 1.2 տոկոսային կետ) սեզոնային աճերով, ինչպես նաև մսամթերք ապրանքախմբի գնի 3.2% աճով (նպաստումը գնաճին 0.3 տոկոսային կետ):
Իրավիճակային հաշվետվության ներկայացումից հետո խորհուրդը սկսեց իր քննարկումներն արտաքին և ներքին զարգացումների, դրամավարկային քաղաքականության ուղղությունների վերաբերյալ: Հանքահումքային և հիմնական պարենային ապրանքների միջազգային գների պահպանվող աճը շարունակել է վկայել համաշխարհային տնտեսության վերականգնման միտումների շարունակականության մասին: Հատկանշական է, որ այս պայմաններում բազմաթիվ երկրներ «ելքի ռազմավարության» շրջանակներում պատրաստվում են անցում կատարել զսպողական դրամավարկային և հարկաբյուջետային քաղաքականությունների իրականացմանը:
Արտաքին մակրոտնտեսական իրավիճակի բարելավման և իրականացված հակաճգնաժամային միջոցառումների արդյունքում, ինչպես և սպասվում էր, տնտեսական անկումը շարունակել է դրսևորել նվազման միտումներ, որի արդյունքում 2009 թ. հունվար-դեկտեմբերին արձանագրվել է 14.4% անկում՝ հունվար-սեպտեմբերի` 18.3% անկման դիմաց:
Խորհուրդը քննարկեց նաև ՀՀ ֆինանսական շուկայի զարգացումները: Խորհուրդը փաստեց, որ ընթացիկ ժամանակահատվածում դոլարացման տեմպերը շարունակել են աճել` արտահայտվելով արտարժութային ավանդների և վարկերի գծով աճի բարձր տեմպերի պահպանմամբ: Չնայած նշված զարգացումներին` պետական պարտատոմսերի և ռեպո շուկաներում տոկոսադրույքները մնացել են գրեթե անփոփոխ, մասնավորապես ՊՊ առաջնային շուկայում մինչև 1 տարի մարման ժամկետայնությամբ պարտատոմսերի տոկոսադրույքները նվազել են 0.3 տոկոսային կետով` կազմելով 8.6%, իսկ 3-5 տարի մարման ժամկետայնությամբ պարտատոմսերինը` աճել 0.2 տոկոսային կետով` կազմելով 13.5%:
Անդրադառնալով գնաճի հետագա զարգացումներին և դրամավարկային քաղաքականության ուղղություններին, Խորհուրդը համաձայնեց, որ 2010 թ. առաջին եռամսյակում իր բարձրակետին հասնելուց հետո 12-ամսյա գնաճը հետագայում որոշակիորեն նվազելու է` պայմանավորված նախորդ տարվա առաջին եռամսյակի գնաճային զարգացումներով, սակայն կանխատեսվող հորիզոնում գերազանցելու է նպատակային թիրախը: Ինչպես և նախանշվում էր վերջին դրամավարկային քաղաքականության ծրագրում, գնաճի վարքագիծը պայմանավորվելու է համաշխարհային տնտեսության վերականգնման միտումների ներքո արտաքին հատվածից փոխանցվող գնաճային ճնշումներով և ամբողջական պահանջարկի վրա հարկաբյուջետային քաղաքականության ընդլայնողական ազդեցությամբ: Խորհուրդը համաձայնեց, որ գնաճի սպասվող զարգացումներին համահունչ դրամավարկային պայմանների աստիճանական խստացումը նպատակ ունի աստիճանաբար ձևավորել դրական իրական տոկոսադրույքներ, ինչը թույլ կտա կանխատեսվող հորիզոնում նվազեցնել գնաճի շեղումները նպատակային թիրախից և մոտ ապագայում ապահովել այն` հնարավորինս աջակցելով տնտեսական աճի վերականգնմանը: Միաժամանակ շեշտվեց, որ առավել մեծ ուշադրություն է հատկացվելու իրացվելիության կառավարման խնդրին և փողի բազայի միտումներին:
Նիստի ավարտին Խորհուրդը որոշեց բարձրացնել ԿԲ վերաֆինանսավորման տոկոսադրույքը`սահմանելով այն 6.0%: Ներգրավված ավանդների և լոմբարդային վարկերի տոկոսադրույքները սահմանվեցին համապատասխանաբար` 3.0% և 9.0%: